Özellikle son yıllarda hem dünyada hem de ülkemizde adından sıkça söz ettiren bir borsa var: Kripto para borsaları. Kripto paralara dair birçok farklı tanım bulunmakla beraber basit ve özet bir şekilde bu paraları, "Sanal para birimi olarak kullanılan ve herhangi bir fiziksel biçimde mevcut olmayan dijital varlıklar." olarak tanımlayabiliriz.

Bizler de bu teknolojiyle ve borsayla yakından ilgiliyiz. Bugün de, 2017 yılında kurulan Türkiye'nin öncü kripto para alım-satım platformu Paribu'nun CEO'su Yasin Oral ile bir röportaj gerçekleştirdik. Gelin hem Paribu'yu hem de bu dünyayı hep birlikte daha yakından tanıyalım.

1. Blokzincir her ne kadar görece yeni bir teknoloji olsa da ülkemiz tarafından yakından takip edilen bir ekosistem. Paribu da bu sektörün ülkemizdeki en önemli öncülerinden biri. Siz Paribu olarak bu duyulan ilgiyi hangi nedenlere bağlıyorsunuz?

Aslında Türkiye’de blokzincirden önce Bitcoin’e ve diğer kripto paralara karşı ilgi yüksek. Kripto paraların blokzincir altyapısıyla oluşturulması, pek çok insan tarafından hâlâ bilinmiyor. Bu yıl ikincisini gerçekleştirdiğimiz "Kripto Para Bilinirlik ve Algı Araştırması"nın sonuçlarında her 5 kişiden 4’ünün blokzinciri bilmediğine dair veriler elde ettik. Yani, blokzincir daha kısıtlı sayıda insanın ilgi duyduğu bir alan diyebiliriz. Bununla birlikte geleneksel finans piyasalarında insan hatasından ya da kötü niyetten kaynaklı yaşanan sorunları ortadan kaldırabilecek bir teknoloji.

Sağladığı merkeziyetsizlik ve şeffaflık, olası manipülasyonları ortadan kaldırarak maliyet, zaman ve emek kaybını minimuma indiriyor. Dahası, verilerin güvenle muhafaza edilmesini sağlıyor. Bu teknolojinin en popüler ürünü olan kripto paralar, tüm dünyada ve Türkiye’de yatırım aracı olarak yoğun ilgi görüyor. Gelecek dönemde hem kripto paralara hem de blokzincir teknolojisine olan ilginin artarak devam etmesini öngörüyoruz. Hayatımıza yeni giren NFT ve Metaverse gibi kavramların da gördüğü ilginin artmasını bekliyoruz. Biz de bu ekosistemde hem kripto para işlem platformu hem de teknoloji şirketi olarak kullanıcılarımıza doğru hizmeti ve bilgiyi ulaştırma sorumluluğuyla çalışıyoruz.

2. Geçtiğimiz günlerde Yasin Oral beşinci yıl kutlamaları kapsamında "Paribu’yu yeni nesil teknoloji şirketi olarak konumlandırıyoruz." açıklamasında bulundu. Bu açıklamayı da göz önünde bulundurarak Paribu’nun yakın gelecekteki vizyonundan bize bahseder misiniz?

Paribu olarak kurulduğumuz günden bu yana geleceği inşa edenlerden olmayı seçerek kendi teknolojimizi oluşturmaya öncelik verdik. Geliştirdiğimiz teknolojileri de yeni ürün ve servislerimizde kullanmayı hedefliyoruz. Yol haritamız, teknoloji alanında öncü çalışmalara imza atmak üzerine kurulu. Sadece kripto para alım satım platformu değil, teknoloji şirketi olmamızın temelleri de aslında buradan geliyor.

Paribu'nun CEO'su Yasin Oral.

Blokzincir teknolojisine yatırım yapmak ve finansal dünyaya katkı sağlamak üzere kurduğumuz Stoken, SHERPA Tasarım Stüdyosu’nun Paribu bünyesine dahil edilmesi, ülkenin ilk bağımsız blokzincir projesi olan Paribu Net ve ekosistemdeki projelere yatırım yapmak amacıyla kurduğumuz Paribu Ventures oluşumu, bu anlayışla gerçekleştirdiğimiz atılımlar arasında yer alıyor. Önümüzdeki dönemde de bu çalışmalarımıza yenilerini ekleyerek Türkiye’de finans ve teknoloji ekosisteminin gelişimine katkı sağlamayı hedefliyoruz.

3. Devamında Paribu Ventures’tan biraz bahsetmek isteriz. Paribu Ventures nedir? Bize bundan biraz bahsedebilir misiniz?

Paribu Ventures, merkeziyetsiz blokzincir ekosistemine yatırım yapmak için kurduğumuz bir oluşum. Global bir bakış açısıyla inovasyon temelli, fark yaratan girişimcilerin, projelerinin erken ve ileri aşamalarda keşfedilmesi ve başarılı olmaları için böyle bir yapı kurduk. Gerek maddi kaynak sunarak gerekse de Paribu'nun teknolojik altyapısıyla destek vererek yanlarında yürümek amacındayız. Ventures, ilk etapta 30 milyon dolarlık bir yatırım bütçesi ile başlayacak. 2 yıl içerisinde minimum 30 girişime yatırım yapmayı planlıyoruz. Önümüzdeki dönemde de yatırım döngüsünün hızına ve performansına göre bütçesi artarak devam edecek.

4. Paribu Ventures kapsamında desteklenen projeler salt blokzincir projeleri mi olacak? Yoksa örneğin; "fintech girişimlerini" desteklemek planlarınızın arasında yer alıyor mu?

Blokzincir üstünde geliştirilen projeler çok geniş bir yelpazeye sahip. İçinde finans, altyapı, oyun ve NFT gibi kategorileri barındırıyor. Paribu Ventures, blokzincir odaklı olarak bu alt kategorilerin hepsini aktif bir şekilde takip ediyor ve bu alanlarda inovasyon temelli, fark yaratan girişimlere destek verecek.

5. Paribu Ventures kapsamında iki yıl içerisinde 30 girişime destek vereceğinizi açıkladınız. Peki bu girişimleri belirlerken hangi kriterleri göz önüne alacaksınız?

Ventures yatırım komitesi projeleri belirli kriterlere göre değerlendirecek. Temel kriter olarak takım, fikir ve bu fikrin gelecekte işlenebilirliği dikkate alınacak. Blokzincir temelli olması da ayrı bir kriter olarak değerlendirilecek. Bu sayede Paribu olarak değişim yaratan girişimler aracılığıyla yeni projelerden haberdar olacak ve bunları kendi projelerimizde de test etme fırsatı yakalayacağız.

Paribu’dan iki yeni proje: Paribu Net ve Paribu Ventures
Türkiye’de faaliyet gösteren kripto para işlem platformu Paribu, iki yeni proje duyurdu: Blokzincir projesi Paribu Net ve yatırım ağı olan Paribu Ventures

6. Yine geçtiğimiz günlerde bir diğer projeniz olan Paribu Net’i de duyurdunuz. Bu projenizden de biraz bahseder misiniz?

Paribu Net, Türkiye’nin ilk bağımsız blokzincir projesi ve giderek daha da büyüyecek bir ekosistem aynı zamanda. Hızlı, güvenli, dayanıklı ve ölçeklendirilebilir bir ağ oluşturduk. Paribu Net üzerinde Ethereum’da olduğu gibi akıllı kontratlar, merkeziyetsiz borsalar, merkeziyetsiz finans platformları, NFT marketleri ve daha pek çok dağıtık uygulama geliştirilebilecek. Bir kripto varlık işlem platformundan bağımsız çalışan ETHEREUM, AVALANCHE, SOLANA, ALGORAND, EOS gibi hizmet verecek Paribu Net, aynı zamanda exchange özelliği de taşıyacak.

7. 14 Şubat’ta mainnet’in açılması planlanıyor. Hemen ardından ağın kendi native token’ı Paribu Coin’in de ön satışı başlayacak. Paribu Coin’e dair planınız nedir?

Paribu Coin, Paribu Net’in merkezinde yer alıyor, ağdaki tüm işlem ücretleri PRB Coin ile ödenecek. Mainnet’in açılmasından bir süre sonra staking süreçleri devreye girecek. Ağ kullanıcıları, Paribu Coin stake ederek ya validator olabilecek ya da validator olmadan oylama gücü elde edebilecek. Paribu Net devreye girdiği andan itibaren altyapı olarak, Paribu Coin de bu ağın native token’ı olarak önümüzdeki dönemlerde Paribu’nun geliştireceği tüm projelerin merkezinde yer alacak. Paribu Net gibi Paribu Coin’in de arkasında Paribu ve 5 milyonun üzerinde kullanıcısı var ve hiçbir blokzincir, hayatına 5 milyonun üzerinde kullanıcı ile başlamadı. Bu da bizim için büyük bir avantaj.

8. Son dönemde çok sık duyduğumuz ve meclisimizin de üzerinde çalışmalar yürüttüğü regülasyon tasarısı, Türkiye’de kripto sektörünü sizce nasıl etkileyecek?

Regülasyonun kullanıcıyı korumasını, doğru seviyede güvenliği sağlayamayan platformlar özelinde yönlendirmeler yapmasını bekliyoruz. Kullanıcının bilgi ve varlıklarının korunması kritik önem taşıyor. Doğru rekabet koşullarının ülkede sağlanması ve küresel arenada Türkiye ekonomisine yeni alanlar açacak bir düzenleme bekliyoruz. Regülasyon tamamlandığında şimdikinden daha güçlü bir ekosistem olmasını bekliyoruz. Biz de Paribu olarak taleplerimizi sermaye, teknolojik altyapı, iletişim faaliyetleri ve regülatör denetimi başlıkları altında ilettik.

Oral: "Beklentimiz, yasaktan ziyade getirilecek düzenlemelerle ekosistemin daha da güçlendirilmesidir."

Ülkede öncelikle platformların altyapı ve yatırımlarının, kullanıcı ve ülke menfaatlerini gözetecek kurallara tabi tutulmasını, doğru rekabet koşullarının oluşturulmasını ve küresel arenada Türkiye ekonomisine yeni alanların açılmasını sağlayacak bir düzenlemenin gerekli olduğuna inanıyoruz. Burada da beklentimiz yasaktan ziyade getirilecek düzenlemelerle ekosistemin daha da güçlendirilmesidir. Eğer kapsayıcı, kolaylaştırıcı, kullanıcıyı koruyan bir regülasyon hayata geçirebilirsek buradaki fırsatı yakalayacağız ve Türkiye ekonomisine çok büyük bir güç kazandıracağız.

9. Geçtiğimiz günlerde tasarım stüdyosu olan SHERPA’yı satın aldınız. Buradan yakın gelecekte Paribu’nun NFT ve metaverse kapsamında bir proje duyurmasını bekleyebilir miyiz? Bu satın almayla ilgili hangi detayları takipçilerimizle paylaşırsınız?

Son kullanıcılarımızın Paribu’ya emanet ettiklerini layıkıyla korumak başta olmak üzere, sektöre öncülük edebilecek teknolojik adımları atmak ve tabii ki tüm bunları gerçekleştirirken ölçeklenebilir bir sistem tasarlamanın getirdiği komplike kısımları SHERPA’nın aramıza katılımı ile çözmeyi planlıyoruz. Türkiye’deki, yakın gelecekte de globaldeki kullanıcılarımıza en yalın, en fonksiyonel ve en güvenilir deneyimleri sunmayı sağlayacak tasarım sistemleri kuracağız. Önümüzdeki dönemde de kullanıcı deneyimini ön planda tutarak NFT, Metaverse gibi oluşumları ve blokzincir teknolojisinin tüm uygulama alanlarını desteklemeye devam edeceğiz.

10. Paribu’nun beş yıllık hikayesinde pek çok unvanda öncülük ve liderlik ettiğini görüyoruz. Önümüzdeki beş yıllık süreçte Paribu’nun yeni unvanları olacak mı?

Geçtiğimiz yıllarda sahiplendiğimiz konulardaki desteklerimize devam edeceğiz. Bunun yanı sıra, 2022 yılında hayata geçirdiğimiz Paribu Net ve Paribu Ventures ile çalışmalarımızı sürdüreceğiz. NFT, Metaverse gibi alanlarda ve oyun sektöründe gerçekleştirmeyi planladığımız projelerimiz var. Yine bu yıl, bir ilki gerçekleştirerek ihtiyaç sahiplerine destek veren bir kuruluşla blokzincir tabanlı yardım platformu kurmak üzere çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bunların yanı sıra, Team Paribu çatısı altında da projelerimiz olacak.